Z CYKLU: WOKÓŁ KULTU ŚWIĘTEGO BOGUMIŁA cz. 2

KS. TOMASZ BUKOWSKI ZASŁUŻONY UNIEJOWSKI PROBOSZCZ

Rok Jubileuszowy Świętego Bogumiła jest niepowtarzalną okazją, by przypomnieć nazwisko uniejowskiego proboszcza, spoczywającego na uniejowskim cmentarzu, który jako jeden z pierwszych położył zasługi w przygotowaniach do urzędowego zatwierdzenia przez Stolicę Apostolską kultu św. Bogumiła.

Wiemy ze źródeł, że z końcem XVIII w. sprawa beatyfikacji ucichła, a dotychczasowe starania arcybiskupów okazały się daremne.

Ks. Tomasz Bukowski został proboszczem najpierw w latach 1873-1893 i ponownie w latach 1899-1911, kiedy po śmierci jego następcy, na błagalną prośbę parafian został ponownie skierowany do Uniejowa.

W czasie posługi w naszej parafii od nowa zaczął zbierać dowody czci, spisywał zaprzysiężone zeznania świadków o cudach. Po przygotowaniu materiałów zachęcał biskupów włocławskich do rozpoczęcia procesu beatyfikacyjnego. Biskupi włocławscy byli jednak bezsilni, gdyż zaborczy rząd rosyjski zakazywał działań, które pogłębiałyby ducha religijnego w narodzie polskim.

W 1883 roku, za zgodą swoich biskupów, ks. T. Bukowski udał się do arcybiskupa gnieźnieńskiego (kardynała Mieczysława Ledóchowskiego), który udzielił mu instrukcji i polecił dalej zbierać dowody.

W 1900 roku ks. T. Bukowski wziął udział w jubileuszowej pielgrzymce z Krakowa do Rzymu i tam uzyskał posłuchanie u wysokiego dostojnika kościelnego Promotora Wiary, który polecił uprosić któregoś z biskupów, by zebrane dowody i całą sprawę przedstawił w Stolicy Apostolskiej.

Nie mógł zrobić tego żaden z biskupów włocławskich spod zaboru rosyjskiego. Sprawę przyjął arcybiskup poznańsko- gnieźnieński (Florian Stablewski) i powierzył ją prałatowi Meszczyńskiemu do przedstawienia w Rzymie.

Kiedy biskupem włocławskim został Stanisław Zdzitowiecki, na usilną prośbę ks. T. Bukowskiego, wziął w swoje ręce sprawę beatyfikacji. W 1908 roku wyznaczył komisję, która na miejscu w Uniejowie i w Dobrowie zebrała dowody kultu okazywane Bogumiłowi. W skład 7-osobowej komisji wchodzili duchowni, a wśród nich kanonik Tomasz Bukowski i biskup Wojciech Owczarek, pochodzący z Łęgu Balińskiego oraz dwie osoby świeckie.

Komisja w pełnym składzie pracowała przez 10 dni. Pod przysięgą przesłuchiwała naocznych świadków w sprawie cudów, badała wszelkie akta.

Na podstawie udokumentowanych faktów wydano wyrok potwierdzony przez biskupa Zdzitowieckiego, który opisany po łacinie wraz z dowodami został na początku 1910 roku wysłany do Rzymu do Kongregacji Świętych Obrzędów.

Dokumenty przyjęto i po dopełnieniu tych formalności proces w Rzymie został otwarty i poddany badaniu.

Starania ks. kanonika Tomasza Bukowskiego, poparte usilnymi zabiegami biskupów- Stanisława Zdzitowieckiego i Wojciecha Owczarka, zakończyły się sukcesem. W dniu 27 maja (niektóre źródła podają datę 19 maja) 1925 roku papież Pius XI osobnym dekretem potwierdził cześć oddawaną Bogumiłowi od niepamiętnych czasów, co równało się wpisaniu go w poczet błogosławionych albo świętych.

Ks. kanonik Tomasz Bukowski nie doczekał momentu beatyfikacji Bogumiła. Posługiwał w naszej parafii przez 32 lata do ostatnich dni życia. Zmarł nagle 11 września 1911 roku w wieku 72 lat. Spoczywa na uniejowskim cmentarzu.

11 września 2026 roku minie 115 lat od Jego śmierci. Czy potrafimy jako parafianie to upamiętnić?

Zasługi ks. kanonika Tomasza Bukowskiego nie ograniczają się tylko do zasług w przygotowania do zatwierdzenia kultu Bogumiła.

To gospodarz parafii który:

1. Wyremontował świątynię, a przykościelny cmentarz otoczył wysokim murem- parkanem, którego wnęki wypełniały malowidła z życia Bogumiła.

2. Założył obecny cmentarz grzebalny przy ul. Dąbskiej i ogrodził go parkanem, który przetrwał do dziś.

3. Powiększył plebanię (obecna siedziba biblioteki), postawił budynki gospodarcze, których już nie ma, otaczając je sadem, którego też nie ma.

4. Po ponownym objęciu parafii, w ostatnich czterech latach życia, przedsięwziął malowanie wnętrza świątyni. Malowidła przetrwały do II wojny światowej, odrestaurowane staraniem obecnego proboszcza.

5. Pobudował okazałą dzwonnicę, montując na niej trzy dzwony.

6. Jego nakładem w 1879 roku została wydana broszura "Błogosławiony Bogumił arcybiskup gnieźnieński. Życiorys i nabożeństwo".

7. W 1873 roku ufundował relikwiarz, w którym do tej pory przechowywane są kości czaszki św. Bogumiła.

Na postawie materiałów archiwalnych Towarzystwa Przyjaciół Uniejowa

Urszula Urbaniak